Is alcohol nu goed of slecht voor de gezondheid? Niemand zal betwisten dat de consumptie van grote hoeveelheden alcohol inderdaad een negatieve impact zal hebben, maar wat met kleine of zelfs matige alcoholconsumptie? De laatste tijd verschijnen er echter meer en meer berichten in de media dat eender welk niveau van alcohol slecht zou zijn. 

Wat is hier van aan? In een recente "thread" op X (voorheen Twiter) zet Chris Masterjohn een aantal feiten op een rijtje:

1. Een recente studie die zou aantonen dat consumptie van welke hoeveelheid schadelijk zou zijn, toonde net het omgekeerde; 1 consumptie per dag was beter voor de hersenen dan nul bij mannen (bij vrouwen was er geen correlatie):

2. Een andere studie bewees dat tekenen van veroudering AFNEMEN bij toenemende alcoholconsumptie minstens tot 7 consumpties per week (1 per dag).

3. 1 consumptie per dag is gecorreleerd met 26% lager risico op hartziekten en 24% lager risico op "all cause mortalitity". Dit laatste is ongetwijfeld zowat de belangrijkste vaststelling die men kan maken. Geen wonder dat er ook een correlatie is van matige alcoholconsumptie met een lager risico op vele vormen van kanker, diabetes, Alzheimer en nierziekten.

4. Waarom is dit zo? Het is fout om alcohol als een gif te omschrijven. Het is in de eerste plaats een macro-nutriënt. Alcohol wordt gemetaboliseerd tot acetaldehyde en vervolgens tot acetate in de mitochondria. Dit genereert bruikbare energie in de vorm van NADH. Vervolgens wordt het omgezet tot acetyl CoA en gemetaboliseerd op exact dezelfde manier als eiwitten, vetten en koolhydraten.

5. Wanneer alcohol oxideert (wordt verbrand) ontstaat er een verbinding genaamd Aldehyde. Deze verbinding is inderdaad giftig, vooral wanneer de molecules zeer klein zijn. Accumulatie van acetaldehyde vermijd je best. Een goede manier om dat te doen is door alcohol te consumeren samen met eiwitten of koolhydraten.

6. Echter Acetaldehyde vind je niet enkel terug in alcohol maar ook in groenten en fruit. Groenten bevatten zelfs meer acetaldehyde dan wijn. Uit onderzoek blijkt dat geheelonthouders gemiddeld nog significante hoeveelheden acetaldehyde binnenkrijgen. Ook van een andere giftige stof Methylglyoxaal krijgen geheelonthouders hoeveelheden binnen die vergelijkbaar zijn met het verschil van acetaldehyde tussen drinkers en geheelonthouders.

7. Dus zeker door alcohol te consumeren, neem je giftige stoffen in je op, maar de hoeveelheid is vergelijkbaar met de consumptie van andere macro-nutriënten. Alcohol is dus niet uniek.

8. Ethanol, het hoofdbestanddeel van alcohol, is bovendien ketogeen. 

9. De consumptie van lage hoeveelheden van alcohol is wellicht ook een goed voorbeeld van het hormetisch effect, het paradoxale idee dat het gebruik van (zeer) kleine hoeveelheden van een stof die in grote hoeveelheden als giftig wordt beschouwd een positief effect kan hebben op de gezondheid. Met name radioactieve straling is een goed voorbeeld van hormese. Het lichaam wordt immers gedwongen te reageren waardoor het zich kan verweren tegen het "gif". Daardoor wordt het lichaam sterker en dus gezonder. Eén van de manieren om zich te verweren tegen aldehyde is door het aanmaken van vitamine A. Je lichaam wordt daar beter in waardoor aldehyde onschadelijk wordt gemaakt. De toegenomen hoeveelheid vitamine A heeft daarnaast andere positieve effecten op je gezondheid.

10. Een ander voorbeeld zijn "heat shock proteins" (HSP). Dat zijn eiwitten die je lichaam gaat aanmaken wanneer cellen worden blootgesteld aan bepaalde vormen van stress, bijvoorbeeld hitte (sauna bvb.). HSP's kunnen daardoor ook de spiergroei bevorderen. Een grotere spiermassa heeft allerlei positieve gevolgen op de gezondheid.